Wettlands Gialova

De “Wettlands” van Gialova.

Ecologische verenigingen proberen deze unieke plek in stand te houden, niet alleen voor de zeldzame kameleons – de kust van de baai van Gialova is de enige plek in Europa waar deze reptielen wonen – maar ook voor een groot aantal vogels, de zeeschildpad Caretta caretta, verschillende soorten vissen, reptielen en zeekrabben. De verscheidenheid aan dieren die je vindt is ongelooflijk. De baai is de belangrijkste zuidelijk gelegen plaats voor trekvogels op de Balkan: 255 soorten vogels, waaronder flamingo’s, meerkoeten en veldleeuweriken, zijn hier waargenomen.
We zien grote vissen rondzwemmen (zeebarbeel, zeebaars, zeebrasem) en er zijn sprinkhanen en slakken in overvloed, op elegante en artistieke wijze verzameld rond bloemstengels. Ook zwemmen er twee grappige zeekrabben langs de kust. Ze verbergen zich zo nu en dan slim onder zeeplanten.
De baai is omringd door bergen. Het is niet alleen een zeldzame plaats in ecologisch opzicht, maar ook van een bijzondere schoonheid. Daarom, en ook omdat het toerisme iets toeneemt, zou de hele baai voor verkeer afgesloten moeten worden. Men zou er alleen nog te voet toegang moeten hebben om in de baai te zwemmen en om de wettlands te kunnen bekijken.

De Vogelvereniging (Elliniki Ornitholoyiki Eteria) levert, gesteund door de Europese Unie en Life-Nature, een geduchte strijd om de 400 Afrikaanse kameleons (Chamaeleo Africanus) te redden. Het is evenwel niet zeker of deze reptielen inderdaad uit Afrika komen. Volgens de bioloog Andrea Bonetti, die samenwerkt met de Vogelvereniging, zouden de Romeinen in de oudheid ook in Pylos hebben gewoond. Ruïnes van hun gebouwen zijn te vinden tussen de struiken waar de kameleons verblijven. De Romeinen hadden kameleons als huisdieren meegenomen uit Egypte.
De kameleons rond de baai van Gialova verschillen wat grootte en kleur betreft sterk van de gewone Afrikaanse reptielen uit de Sahara. De Egyptische herpetoloog (reptielendeskundige) Sherif Baha el Din heeft echter ontdekt dat bij Alexandrië een geïsoleerde populatie Afrikaanse kameleons woont die groter is en een andere kleur heeft. Dit type lijkt meer op de kameleons van de baai van Gialova.
Kameleons zijn merkwaardige dieren. Ze kunnen bliksemsnel van kleur veranderen. En in tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, gebruiken ze deze vaardigheid eigenlijk meer om met hun soortgenoten te communiceren, dan voor camouflage.
Een, gelukkig ‘ecologisch bewuste’ dorpsbewoner vertelde ons dat hij een kameleon wel drie keer van kleur had zien veranderen, van groen tot grijs naar zwart. Als een vrouwtje zwanger is verandert ze van kleur, en slimme mannetjes begrijpen dat ze haar dan niet meer moeten benaderen. Als een onnozele kameleonman dat niet in de gaten heeft, wordt hij flink gebeten.
Wij zagen een grijze kameleon haastig voorbij schieten. Jammer genoeg wilde hij niet even blijven stilstaan om gefotografeerd te worden. Hij had kennelijk wat belangrijkers te doen… Alleen al om een kameleon te zien moet je veel geluk hebben. Andrea Bonetti schrijft dat hij dagenlang naar deze dieren heeft gezocht, maar dat hij pas laat op een middag in augustus zijn eerste kameleon vond, klimmend op een rietstengel langs de weg.
De kameleonvrouwtjes leggen hun eieren – ongeveer zeventig stuks – vanaf half september tot oktober in het zand. De jongen komen het daarop volgend jaar in de maand augustus of september uit. Omdat muizen de eieren lekker schijnen te vinden, moeten de nesten worden beschermd. Verder lopen kameleons veel gevaar door honden, vossen en katten opgegeten te worden of door auto’s overreden te worden. Veel mensen denken dat ze giftig zijn en doden ze. Kameleons eten zelf insecten en spinnen en ze bijten alleen elkaar tijdens de paartijd.
Hopelijk heeft het Lifeprogramma van de Griekse Ornithologische Vereniging veel succes en zal deze kameleon van Gialova, de enige soort in Europa, overleven.

Bron: Lychnari nr.1 2001